کتاب صحرای محشر

تصور کنید روزی فرا برسد که پرده از چهره‌ی پنهانِ اعمال برداشته شود و هر کس با کوله‌باری از کارهای خویش روبرو گردد. در آن صحرای بی‌کران، نه از زر و زور خبری هست و نه از تزویر و ریا. آنجا، حقیقتِ محض، چون آفتابی سوزان، همه چیز را آشکار می‌سازد. شاید آن مردِ تاجر که در دنیا، صدها فقیر را به بندِ زر خود کشیده بود، حال، خود در بندِ ناچیزترین اعمالِ خویش اسیر است. و آنکه در لباسِ زهد، دلی پر از کینه داشت، اکنون در حسرتِ یک لبخندِ از سرِ مهر می‌سوزد. جمال‌زاده با این نگاه، ما را به اندیشیدن وامی‌دارد که در این دنیای فانی، چگونه زندگی می‌کنیم و چه میزان از این “صحرای محشرِ” کوچکِ روزمره را، خود ساخته‌ایم.